املا گفتن به کودک اول دبستانی کاری است در ظاهر ساده اما در باطن با پیچیدگی های خاص. در این سن کودک توانایی به خاطر آوردن کلمه را ندارد؛ بسیار اشتباه می نویسد و خیلی زود هم از تکرارهای مکرر شما و نوشتن، حوصله اش سر می رود. اگر شما هم کودکی با این سن و سال دارید و با این مسائل درگیر هستید، خواندن این مقاله را تا انتها به شما توصیه می کنیم. در این مقاله روشی ساده اما متفاوت برای گفتن املای اول دبستان پیشنهاد داده می‌شود.  روشی که باعث می شود کودک شما کلمات را برای همیشه به درستی به خاطر بسپرد و هنگام نوشتن دیکته با مشکلات کمتری روبرو شود.

به خاطر آوردن تصویردرست  کلمه امری مهم در درس املا:

یک اصل ساده اما مهم درنوشتن املا وجود دارد. کودک شما هنگام نوشتن املا، ابتدا باید تصویر کلمه‌ای که می‌شنود را به خاطر بیاورد تا بتواند آن را بنویسد. کودک اول دبستان در نقطه شروع راه یادگیری است، پس تصویر کلماتی را به راحتی به خاطر می آورد که ما به ازای واقعی آن را در ذهن داشته باشد. به همین دلیل است که کتاب‌‌های اول دبستان پر است از تصاویر مرتبط به کلمات.

از همین شیوه شما نیز می توانید در خانه برای تقویت املای کودک نوآموز خود استفاده کنید. کلمات را برای کودک خود مصور کنید. منظور من این نیست که نقاشی بکشید یا تصویر کلمه را نقاشی کنید. به هیچ وجه!

شما در خانه امکانات بالقوه زیادی دارید. تمام آنچه در خانه در دسترس دارید از وسایل اتاق خواب کودک تا وسایل  آشپزخانه و حمام و سرویس بهداشتی، ابزارهای اندک باغبانی موجود در خانه، وسایل تزیینی، لامپها و چراغ های خواب و ... هر وسیله‌ای که در خانه شما موجود است، امکانی بی نظیر برای آموزش کلمات و به تبع آن املا به کودک نوآموزشماست. اما چگونه؟

 

تقویت املای اول دبستان با وسایل خانه

مرحله اول:

ابتدا برای هر حرفی که کودک شما در مدرسه آموزش می‌بیند، چند وسیله موجود در خانه را انتخاب کنید. مثلا کودک شما حرف "ک" را آموزش دیده است. کیف خود کودک، کفش او، کتاب او، کمربند پدرش و سایر وسایلی که در خانه دارید و با حرف "ک" شروع می شود، را ردیف کنید. البته باید در نظر داشته باشید که کودک همه حروف آن را آموزش دیده باشد.

مرحله دوم:

دراین مرحله شما باید برای هر وسیله، دو تکه کاغذ متفاوت در قالب کارت تهیه کنید. این کاغذها می‌تواند از لحاظ رنگی یا ازلحاظ شکلی متفاوت باشد. مثلا دو رنگ "زرد" و "آبی" یا هر رنگی که کودک شما بیشتر به آن علاقه نشان می‌دهد. یا دو شکل "ستاره" و "دایره" و یا هر شکلی که کودک شما بیشتر دوست دارد. برای تهیه این کارت‌ها می‌توانید از خود کودک هم کمک بگیرید و او را وارد فرایند یک بازی جذاب کنید.

روی یکی ازکارت‌ها، حروف کلمه‌ی مربوط به وسیله را یادداشت کنید، البته با خطی درشت، خوانا و خوب. مثل: "ک ف ش" البته اعراب گذاری به شکلی که کودک در مدرسه آموزش دیده است را نباید فراموش کنید.

 روی کارت دوم هم  کلمه را به شکل متصل آن بنویسید. "کفش"

 

 مرحله سوم:

ابتدا به کودک، خود کفش را نشان دهید و از او بخواهید نام آن را بگوید. بعد کارتی که حروف کلمه کفش را به شکل مجزا نوشته‌اید، روی کفش بگذارید و از او بخواهید حروف را هجی کند. این مرحله را می توانید بسته به میزان علاقه کودک تا چند بار انجام دهید.

سپس کارت دوم که کلمه کامل "کفش" را روی آن نوشته‌اید روی کفش گذاشته و از کودک بخواهید آن را کامل بخواند.

 

مرحله چهارم:

وسیله، که در مثال ما کفش کودک است، را حذف کنید و تنها کارت‌ها را به کودک نشان دهید و از او بخواهید که کلمه را بخواند.

با این روش که به صورت بازی است کلمه در ذهن کودک به همراه ما به ازای بیرونی آن شکل می‌گیرد. برای ماندگاری آن نیز تکرار لازم است. شما باید برای اینکه متوجه شوید که کودک شما چقدر یادگرفته است، مراحل بعدی را نیز انجام دهید.

مرحله پنجم:

روز بعد کارت‌های کلمات رو به کودک نشان دهید و از او بخواهید تا کلمات را بخواند، اگر توانست که فبها المراد. شما و کودکتان یک گام جلو هستید اما اگر نتوانست کلمه را درست به خاطر بیاورد، نگران نشوید، راهکار آن تکرار مراحل سوم و چهارم است.

کارت‌ها را نگه دارید و در روزهای آتی هر از چندبار از کودکتان بخواهید که کلمات روی آنها را برای شما بخواند و اگر باز هم مشکلی در خواندن و به یادآوری کلمه داشت مراحل قبل را تکرار کنید.

 

تقویت دیکته با استفاده از کارت‌های طراحی شده:

مرحله آخربه بحث املا نویسی ازکلمات آموزش داده شده، مرتبط است. در این مرحله شما می توانید میزان یادگیری کودک خود را ارزیابی کنید. البته شما بهتر می‌دانید که امروزه ارزیابی کودکان سنین دبستان، دیگر مثل زمان کودکی هم نسل‌های من و شما با نمره نیست، بلکه ارزیابی فقط این است که کودک یاد گرفته است یا خیر و چه کلماتی را هنوز درست نمی تواند به خاطر بیاورد.

برای املا گفتن شما می‌توانید دو روش متفاوت را به کاربگیرید:

روش اول که می‌تواند برای کودک جذاب باشد و پیشنهاد من هم هست، اینکه خود وسیله را جلوی کودک بگذارید و از او بخواهید نامش را بنویسد. این یک بازی جذاب خواهد بود، امتحان کنید.

روش دوم هم خواندن از روی کارت‌های کلمات است. شما کلمه‌ای که قبلا با کودک خود تمرین کرده‌اید را برای کودک بلند می خوانید. کودک شما کلمه‌ای که قبلا دیده است و تمرین کرده را می‌تواند مجسم کند و بنویسد. اگر در به یادآوری و نوشتن حروف کلمه مشکل داشت کافی است دوباره با او تمرینات را تکرار کنید.

 

قابل ذکر است که قطعا شما می‌توانید نرم‌افزارهای متعددی که این کار را برای شما انجام می‌دهد، پیدا کنید و کودک خود را با گوشی موبایل یا رایانه هم سرگرم کنید و هم آموزش دهید.

اما پیشنهاد ما به شما این است: انجام چنین بازی‌های ساده ی آموزشی را خودتان با کودکتان به عهده بگیرید. تمام این فرایند گاهی بیشتر از نیم ساعت در روز وقت شما را نخواهد گرفت، ولی نتایج تمرین و بازی کردن شخص شما با کودکتان بسیار درخشان تر و بهتر از نرم‌افزارها خواهد بود.