بخش اول هوای سالم، هوای آلوده

دردرس دوم علوم کلاس دوم دبستان، مبحثی با عنوان هوای سالم مطرح شده است. در این درس  به کودک کلاس دوم دبستان شما، در قالب دو عکس، تفاوت هوای سالم و هوای آلوده آموزش داده می‌شود. دلایلی که باعث آلودگی هوا می‌شود برای کودک شما بازگو می‌شود و در بخش علم و زندگی این درس یک سوال مهم پرسیده می‌شود: آلودگی هوا چه تاثیری بر زندگی جانوران و گیاهان دارد؟

اگر کودک شما کمی کنجکاو باشد که حتما چنین است، از طریق تحقیق و پاسخ دادن به این سوال، کم کم متوجه این نکته می‌شودکه او نیز به عنوان یک موجود زنده تحت تاثیر شدید مضرات آلودگی هواست.

حال اگر کودک شما با خواندن این درس و یادگیری در مورد هوای سالم و مضرات هوای آلوده مضطرب شد، برای سلامت خودش و خانواده‌اش نگران شد و از آینده‌ای با هوای آلوده‌تر از امروز ترسید، قرار است شما به عنوان والدین او، چه راهکار‌هایی به او بدهید تا کمی آرامش پیدا کند؟

البته ناگفته نماند که سیستم آموزشی همیشه روی همراهی والدین در مباحث آموزشی بسیار حساب کرده است به همین دلیل هم در کادر پایینی اولین صفحه ی درس دوم علوم کلاس دوم، خطاب به شما مادر و پدر عزیز گفته شده که: "به فرزندانمان راه‌های بهداشتی حفاظت از خود، در هوای آلوده را آموزش دهیم"

وقتی کودک شما با در دست داشتن کتاب علوم دوم دبستان به شما مراجعه کرد و از شما راه‌کاری برای آلودگی هوا و محافظت از خود در برابر این معضل خواست، چه چیزی به او می‌گویید؟

قطعا همه ما می‌دانیم که بخش عظیم آلایندگی هوا مرتبط به مدیریت صنایع، کشاورزی، مباحث حمل و نقل و .... است که چندان به کودک ربطی ندارد و نه تنها کودک که ما نیز خیلی در آن دخیل نیستیم. اما یکسری راهکارهای فردی هست که می‌توان از همین سنین کودکی آن‌ها را به کودک آموزش داد تا هم توجه به محیط زیست و بحث هوای سالم درون آنها نهادینه شود و هم کم کم به سوی دنیایی با هوای سالم‌تر حرکت کنیم.

تاثیر کاهش تولید و تفکیک زباله در خانه بر کاهش هوای آلوده:

کودک در کتاب علوم دوم دبستان یاد گرفته است که زباله‌ها از منابع مهم آلودگی هوا هستند. چرا که با سوزاندن زباله‌ها مقدار زیادی گازهای آلوده کننده وارد هوا می‌شود. پس هر چقدر زباله‌های کمتری به زباله‌سوز‌ها سرازیر شود به تبع آلودگی کمتری نیز ایجاد می‌شود.

کاهش تولید زباله یک راهکار بسیار مناسب است که البته نیاز به آموزش بسیار دارد، مثلا اینکه شما به جای کیسه‌های پلاستیکی متعدد برای خرید از یک کیسه پارچه‌ای استفاده کنید و اتفاقا کودک خود را مسئول آوردن این کیسه چندبار مصرف برای خرید کنید.

خرید لباس و پوشاک را مدیریت کنید. لباس‌های کهنه وقتی وارد سیستم زباله می‌شوند و سوزانده می‌شوند آلایندگی بسیار بالایی دارند. این موردی است که به ویژه بانوان باید بدان توجه داشته باشند، مدیریت خرید و پوشیدن لباس را از هم‌اکنون به کودک خود به خصوص دختران بیاموزید. به او یاد دهید که داشتن لباس‌های متنوع که به سرعت کوچک می‌شوند، نه تنها سربار هزینه‌های خانه است بلکه یکی از عوامل مهم آلودگی هواست. به کودکانتان یاد دهیدکه صنایع نساجی صنعتی بسیار مضر برای محیط زیست است.

قبول دارم لباس نخریدن بسیار سخت است، اما راهکارهای بسیار ساده‌تری هم هست که اگر شما به عنوان مادر و پدر واقعا متعهد به سلامتی خود و فرزند خود هستید، می‌توانید در خانه انجام دهید، مثلا سیستم تفکیک زباله را در خانه خود راه‌اندازی کرده و بعد به کودکتان یاد بدهید که زباله‌های اتاقش، زباله‌های مربوط به میز شام و... را تفکیک کند. نهادینه کردن تفکیک زباله در خانه و به تبع در کودک یک راهکار فردی برای کمک به کاهش آلودگی هوا و داشتن هوایی سالمتر است.

 تفکیک لباس‌های کهنه از زباله‌های تر را نیز جزو بخش تفکیک زباله قرار دهید، بازیافت لباس در کشورهای پیشرفته با هدف محافظت از محیط زیست، مدتهاست که انجام می‌شود.

 

تاثیر ایجاد فضاهای سبز در خانه بر کاهش آلودگی هوا:

تا جای ممکن در خانه و محیط اطراف خود گیاه بکارید و به آن‌ها رسیدگی کنید تا سبز بماند و این روش را به کودکان خود بیاموزید.

در باغچه خانه درخت بکارید،  اگر آپارتمان نشین هستید از باغچه مجموعه استفاده کنید، اگردرآپارتمان شما باغچه نیست، با همسایگانتان وارد مذاکره شوید و روی پشت بام گیاه بکارید و یک بام سبز داشته باشید. اگر همسایگان موافقت نکردند در بالکن خانه خود در گلدان‌ها گیاه بکارید.

اگر بالکن ندارید در فضای خانه، از گیاهان آپارتمانی استفاده کنید. شما حتا می‌توانید از تمام وسایل بازیافتی به جای گلدان استفاده کنید. لیوان‌های یک بار مصرف برای جوانه‌های گیاهان مناسب است، شیشه‌های دارو،شیشه‌ها و بطری‌های نوشابه و... برای قلمه زدن گیاه و نگهداری آن در آب بسیار مناسب و زیبا هستند. شما می‌توانید در بطری‌های بزرگ نوشابه گیاه بکارید.

تمام این موارد را با کمک و همراهی کودکتان انجام دهید. مراقبت از بخشی از گیاهان را به کودک عزیزتان بسپارید. اینگونه هم درون خانه فضای سبز ایجادکرده‌اید هم به کودکتان یاد دادید که چگونه از هر وسیله و فضایی برای ایجاد هوای سالم بهره ببرد.

 

تاثیر مراقبت از درختان بر کاهش هوای آلوده:

این نکته بسیار تکراری اما بسیار مهم است. وقتی برای تفریح به طبیعت می‌روید، مراقب درختان باشید. درختان تنها امید این کره خاکی برای هوای سالم هستند. به کودکتان یاد بدهید که نباید به درختان آسیب بزند و آن‌ها را بشکنند و البته خودتان هم لطفا لطفا مراقب درست کردن آتش در کنار این موجودات نازنین باشید.

به مناسبت‌های خاص درخت بکارید، برای روز تولد فرزندتان یک نهال بکارید و با تهیه یک شناسنامه کاغذی برای درخت و هدیه آن به کودکتان به او یاد دهید که حضورش می‌تواند به  کاهش هوای آلوده و داشتن هوای سالم کمک کند. به کودکتان کمک کنید که برای هدایای روز پدر، مادر یا معلم و ... نهالی بکارد و سرسبزی هدیه دهد.

در درس دوم علوم کلاس دوم مفاهیم پایه‌ای و مبتدی شناخت محیط زیست و هوای سالم در کودک شما ایجاد می‌شود. شما به عنوان یک مادر و پدر خوب می‌توانید با فعالیت‌های کوچک اما تاثیرگذار این مفاهیم را در ذهن  کودک خود ماندگار کنید و مفاهیم درسی را به زندگی او وارد کنید.